| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJE | KARIERA | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Prawnikow > Porady prawne > Prawo karne > Naczelne zasady procesu karnego

Naczelne zasady procesu karnego

Naczelne zasady procesu karnego stanowią główne i dominujące cechy procesu karnego, posiadające treść ideologiczną. Przejawiają się jako dyrektywy, postulaty, wytyczne zapewniające prawidłowe jego funkcjonowanie.

Cechy naczelnych zasad procesowych

Naczelne zasady procesowe wyróżniają się szeregiem właściwości, których łączne występowanie świadczy, że daną dyrektywę możemy traktować jak zasadę procesu karnego. Należy tu wskazać osiem podstawowych cech owych zasad: 

• Zasada wyrażona jest w przepisach obowiązującego prawa
• Bezpośrednio dotyczy kwestii procesu karnego
• Określa podstawowe a jednocześnie najważniejsze cechy procesu karnego
• Posiada charakter ogólnoprocesowy
• Posiada treść ideologiczną
• Określa typowe i szczególne cechy procesu oraz wyjątki od niej dopuszczalne
• Stanowi jedną z alternatyw możliwych i znanych w historii rozwiązań
• Nie tworzy się zasad, które się dublują lub są naturalną konsekwencją istniejących już zasad.

Rodzaje i podział naczelnych zasad procesowych 

Najbardziej widocznym podziałem zasad procesowych jest podział dokonywany ze względu na sposób ich ujęcia w obowiązującym systemie prawnym. Na tej podstawie można wyróżnić zasady skodyfikowane oraz zasady nie skodyfikowane. Pierwszą grupę stanowią zasady prawnie zdefiniowane, czyli takie których definicja wprost zawarta jest w ustawie w postaci konkretnego przepisu. Do zasad skodyfikowanych zaliczane są: zasada prawdy materialnej, obiektywizmu, prawa oskarżonego do obrony, domniemania niewinności, swobodnej oceny dowodów, legalizmu, ustności, jawności, lojalności procesowej, szybkości postępowania oraz skargowości. Drugą grupę stanowią zasady nieskodyfikowane, nie posiadające definicji legalnej, które są wyinterpretowane z szeregu przepisów ustawy. Należą do niej zasada bezpośredniości, kontradyktoryjności, ścigania z urzędu, koncentracji materiału dowodowego oraz rzetelnego procesu.

Zobacz: Uzasadnienie wyroku w sprawie karnej

Znaczenie naczelnych zasad procesu karnego

Naczelne zasady procesu karnego posiadają szczególne znaczenie nie tylko dla teorii procesu karnego, ale także dla praktyki wymiaru sprawiedliwości. Określają ogólne idee porządkujące i klasyfikujące najbardziej istotne instytucje i kwestie procesowe poprzez funkcjonalne ich łączenie. Dzięki nim możliwe jest rozstrzygnięcie na tle całokształtu przepisów, które kwestie są bardziej istotne, priorytetowe w stosunku do pozostałych. Analiza przepisów prawnych dokonywana na ich podstawie pozwala na wyodrębnienie kwestii stanowiących reguły, a tym samym istniejących od ich wyjątków.

Najogólniej mówiąc stanowią one podstawowe dyrektywy, wytyczne wyznaczające istotę, kształt oraz kierunki przebiegu procesu karnego. Ważne jest podkreślenie ich wyjątkowego znaczenia dla nauk procesowych, a w szczególności interpretacji przepisów ustaw karnych oraz doktryny postępowania karnego.

Zobacz: Kodeks postępowania karnego

reklama

Polecamy artykuły

Autor:

Źródło:

INFOR

Zdjęcia


CIT 2018. Komentarz (książka)299.00 zł

Narzędzia księgowego

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Eksperci portalu infor.pl

Rzecznik Ubezpieczonych

Rzecznik Ubezpieczonych reprezentuje interesy osób ubezpieczających, ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia, członków funduszy emerytalnych, uczestników pracowniczych programów emerytalnych, osób otrzymujących emeryturę kapitałową lub osób przez nie uposażonych.

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »